Dil Gelişimi Destek Programı
Erken çocukluk döneminde dil ve kelime dağarcığı gelişimini destekleyen, oyun ve etkileşim temelli yapılandırılmış etkinlik programıdır.
Dil gelişimi destek programı, bebeklik ve okul öncesi dönemdeki çocukların kelime dağarcığını, anlama becerilerini ve ilk cümlelerini oyun içinde ve aile katılımıyla desteklemeye odaklanır. Bu dönemde dil, masa başında değil; bir topu yuvarlarken, birlikte yemek hazırlarken ve resimli bir kitaba bakarken gelişir. Program, bu doğal anları çocuğun iletişimini zenginleştiren fırsatlara dönüştürmeyi amaçlar. Daha kapsamlı klinik değerlendirme ve terapi ihtiyacı için dil ve konuşma terapisi sayfamıza bakabilirsiniz.
Hangi çocuklar için uygundur?
- Kelime sayısı yaşıtlarına göre az olan, iki kelimeyi birleştirmeye geç başlayan çocuklar
- İsteklerini daha çok işaret ederek, çekiştirerek ya da ağlayarak ifade edenler
- Basit soruları ve yönergeleri anlamakta zorlananlar
- İki dilli ortamda büyüyen ve dil gelişimini desteklemek isteyen aileler
- Sık kulak enfeksiyonu geçirmiş ve dil gelişimi yavaş ilerleyen çocuklar
- Ekran kullanımı fazla olan, yüz yüze etkileşimi artırmak isteyen aileler
Ailelerin "Çocuğum her şeyi anlıyor ama konuşmuyor" ya da "Sadece birkaç kelimesi var" cümleleri, bu programa yönelmenin en sık nedenleridir. Ne zaman bir uzmana başvurmanın uygun olacağını konuşma gecikmesi yazımızda anlattık.
Program nasıl ilerler?
Oyun içinde gözlem
İlk görüşmede çocuğunuzu sevdiği oyuncaklarla oynarken gözlemleriz. Neye ilgi gösterdiğini, sizinle nasıl iletişim kurduğunu, hangi sesleri ve kelimeleri kullandığını, ne kadarını anladığını not ederiz. İşitmeyle ilgili soru işaretleri varsa öncelikle işitme kontrolü öneririz.
Ortak oyun ve dil modelleme
Seanslarda çocuğun ilgisini takip eden oyunlar kurulur. Uzman, çocuğun yaptığı ve gördüğü şeyleri kısa, net ifadelerle dile döker; çocuğun tek kelimesini bir adım ileriye taşıyarak tekrar eder. Örneğin çocuk "araba" dediğinde "Kırmızı araba!" ya da "Araba gitti!" gibi. Şarkılar, parmak oyunları, resimli kitaplar ve oyuncak mutfak gibi materyaller kullanılır.
Ebeveyn koçluğu
Programın merkezinde ebeveynler vardır. Seansların bir bölümünde siz de oyuna katılır, uzmanın kullandığı stratejileri deneme fırsatı bulursunuz. Beklemek, seçenek sunmak, çocuğun ilgisini takip etmek ve sözcükleri genişletmek gibi basit ama etkili yöntemleri günlük hayatınıza taşımanız hedeflenir.
İzleme
Çocuğun kullandığı kelime ve ifadeler dönemsel olarak kaydedilir. Bu kayıtlar, ilerlemeyi somut biçimde görmenizi sağlar ve bir sonraki hedefleri belirler.
Evde dil dostu bir ortam
- Gün içinde yaptığınız işleri kısa cümlelerle anlatın, tıpkı bir spiker gibi.
- Çocuğunuzun ulaşamayacağı bir yere sevdiği bir oyuncağı koyun; istemesi için fırsat yaratın.
- Seçenek sunun: "Elma mı, muz mu?"
- Her gün birlikte resimli kitaplara bakın; okumak yerine resimler hakkında konuşun.
- Arka planda açık kalan televizyonu kapatın; dil, gürültüsüz ortamda daha kolay gelişir.
- İki dilli bir ailedeyseniz her ebeveynin en rahat konuştuğu dili kullanması önerilir.
Bebeklik döneminden itibaren gelişimi desteklemek için erken müdahale programı, okul hazırlığı için okul öncesi gelişim destek programı da değerlendirilebilir.
Başvuru
Belen, Dörtyol ve İskenderun'dan küçük çocuklarıyla gelen aileleri ağırlıyoruz. Çocuğunuzun ilk kelimelerini birlikte desteklemek için ön görüşme formunu doldurabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Erkek çocuklar geç konuşur, beklemeli miyiz?
Çocuklar arasında doğal farklılıklar olsa da cinsiyet tek başına beklemek için bir neden değildir. Endişeniz varsa bir değerlendirme yaptırmak, gereksiz yere zaman kaybetmenizi önler.
İki dilli büyümek konuşmayı geciktirir mi?
İki dilli büyümek dil gecikmesine neden olmaz. İki dilli çocukların kelime dağarcığı iki dil arasında paylaşılabilir; değerlendirmede bu durum dikkate alınır.
Bu program ile dil ve konuşma terapisi arasındaki fark nedir?
Dil gelişimi destek programı, erken dönemde oyun temelli ve ebeveyn katılımlı bir yaklaşımla kelime ve cümle gelişimine odaklanır. Dil ve konuşma terapisi ise ses üretimi, akıcılık ve daha karmaşık iletişim güçlüklerini de kapsayan daha geniş bir klinik hizmettir.
Evde ne kadar zaman ayırmalıyım?
Ayrı bir çalışma saatine gerek yoktur. Önerilen stratejileri banyo, yemek ve oyun gibi günlük rutinlerin içine yerleştirmek en etkili yoldur.
